Dla opiekunów
Zajęcia dla seniorów: scenariusz godziny ze słowami
Prowadzisz zajęcia w domu pomocy społecznej, w klubie seniora albo na uniwersytecie trzeciego wieku i szukasz czegoś, co rozrusza grupę, a nikogo nie zawstydzi? Oto scenariusz godziny z zabawami słownymi: z listą rzeczy do przygotowania, podziałem na części i radami, jak włączyć osoby, które gorzej słyszą albo widzą.
Dlaczego zabawy słowne
Słowa są w grupie seniorów wyjątkowo wdzięcznym materiałem. Każdy zbierał je przez całe życie, nie trzeba sprawności rąk ani dobrego wzroku, a każde słowo może otworzyć wspomnienie. Dobrze poprowadzona zabawa słowna szybko zamienia się w rozmowę, a rozmowa to często najcenniejsza część spotkania.
Co przygotować
- Dużą tablicę albo flipchart i gruby mazak, żeby zapisywać słowa dla tych, którzy gorzej słyszą.
- Tablet albo telewizor z internetem, jeśli chcesz zagrać w część trzecią na wspólnym ekranie. Bez tego też się da, wtedy część trzecia odbywa się na głos.
- Miękką piłkę albo dzwonek, żeby było jasne, czyja jest kolej.
- Kilka zapasowych słów na kartce, gdyby rozmowa utknęła.
Scenariusz w pięciu częściach
1. Powitanie i rozgrzewka (10 minut)
Każdy przedstawia się imieniem i mówi jedną rzecz, którą lubi, na tę samą literę: „Jestem Halina i lubię hortensje”, „Jestem Marian i lubię majonez”. Śmiech pojawia się sam, a przy okazji wszyscy przypominają sobie imiona.
2. Runda skojarzeń (10 minut)
Piłka krąży po kole. Kto ją złapie, mówi skojarzenie ze słowem poprzednika. Nikt nie odpada i nikt nie liczy sekund. Jeśli ktoś chce, może dodać jedno zdanie wspomnienia. Więcej wariantów tej zabawy znajdziesz w tekście gra w skojarzenia.
3. Ciepło-zimno ze słowem, cała grupa przy jednym ekranie (20 minut)
Teraz najważniejsza część. Pamiętasz zabawę w ciepło-zimno, w której ktoś chował rzecz, a reszta podpowiadała „zimno… cieplej… gorąco!”? Tu schowane jest słowo. Na ekranie otwierasz Warmer Warmer: codziennie jedno tajne słowo, za darmo, w przeglądarce, bez rejestracji. Grupa podaje propozycje, ty je wpisujesz, a gra pokazuje temperaturę każdego słowa, od „Lodowato” do „Parzy”. Grupa decyduje, w którą stronę iść dalej.
Gdyby tajnym słowem była potańcówka, przebieg mógłby wyglądać tak (stopnie są tylko przykładem):
- poczta4 °Clodowato: nie tędy
- wieczór33 °Cchłodno: pora się zgadza
- akordeon57 °Cciepło: ktoś gra
- remiza74 °Cgorąco: tam się kiedyś chodziło
- tango83 °Cgorąco: już się tańczy
- zabawa91 °Cparzy: prawie to samo słowo
- potańcówkaTrafione!
Każda próba to pretekst do rozmowy. Przy „remizie” ktoś na pewno opowie o zabawach w sobotni wieczór, przy „tangu” ktoś inny zanuci melodię. Nie spiesz się. Dwadzieścia minut może skończyć się trzema słowami i wieloma historiami, i to jest dobry wynik.
Jedna uwaga: słowo dnia jest dla wszystkich to samo. Jeśli część uczestników zgaduje je w domu, nie psuj im zabawy i wybierz na zajęcia dawne słowo z archiwum. Bez konta możesz spróbować jednego, a darmowe konto otwiera jedno dawne słowo dziennie.
4. Ciepło-zimno na głos (10 minut)
Ta sama zabawa bez ekranu. Ty myślisz o słowie, grupa zgaduje, a ty odpowiadasz: „zimno”, „cieplej”, „gorąco”, „parzy!”. Po jednej rundzie oddaj tę rolę uczestnikowi. Wielu osobom bardzo podoba się bycie tym, kto zna tajemnicę.
5. Spokojne zakończenie (10 minut)
Na koniec wróćcie do tablicy. Które słowa były najcieplejsze? „Kto pamięta, od czego zaczęła się rozgrzewka?” Zakończ czymś miłym: każdy mówi jedno słowo, z którym wychodzi ze spotkania. Te słowa możesz zapisać i przeczytać na początku następnych zajęć.
Jak włączyć wszystkich
Osoby, które gorzej słyszą. Powtarzaj każdą propozycję głośno i zapisuj ją na tablicy. Mów twarzą do grupy, nie do ekranu.
Osoby, które gorzej widzą. Powiększ tekst na ekranie i odczytuj na głos każdą temperaturę. Słowa „gorąco” i „parzy” brzmią świetnie także bez patrzenia.
Osoby nieśmiałe. Każdy może powiedzieć „dalej” i nikt tego nie komentuje. Często po dwóch rundach osoba, która milczała, sama zgłasza słowo.
Osoby, którym słowa przychodzą trudniej. Nie poprawiaj, nie egzaminuj. Każde skojarzenie jest dobre, a twoja rola to docenić je i pociągnąć rozmowę dalej.
Własne słowa dla klubu
Niektóre kluby chcą mieć coś swojego. Wtedy przydaje się grupa w Warmer Warmer: osoba, która ją zakłada, sama wybiera tajne słowa, a członkowie zgadują je na swoich telefonach, każdy u siebie. Ranking grupy pokazuje, komu wystarczyło najmniej prób, więc na kolejnym spotkaniu jest o czym rozmawiać. Dołączenie do grupy jest za darmo, a założenie grupy to część Premium.
Między spotkaniami uczestnicy mogą też zgadywać zwykłe słowo dnia, które jest dla wszystkich to samo. Jak pokazać grę komuś, kto rzadko korzysta z telefonu, opisuje tekst gry dla seniorów na pamięć. Pełne zasady zabawy znajdziesz w tekście gra w ciepło-zimno ze słowami, a pomysły na samodzielne ćwiczenia w tekście ćwiczenia pamięci dla seniorów.
Czytaj dalej
-
Jak grać
Gra w ciepło-zimno ze słowami: zimno, cieplej… parzy!
-
Bez spoilera
Literalnie: podpowiedzi do hasła na dziś, bez spoilera
-
Dla rodziców
Zabawa w ciepło-zimno: jak się bawić z dziećmi i co to daje
-
Zasady gry
Gra Impostor: na czym polega i jak w nią grać
- Gry jak Contexto Gra jak Contexto, tylko po polsku